Uw handtekening is uw wil: Cassatie beschermt de eigenhandige testatievrijheid

Het Hof van Cassatie trekt een duidelijke grens: wie een eigenhandig testament ondertekent, heeft zijn wil uitgedrukt. Meer bewijs mag de rechter niet eisen.

Na het overlijden van de heer J.-M. C. dook er een document op: een eigenhandig testament waarin hij een derde persoon aanwees als zijn algemeen legataris.

Zijn kinderen betwistten de geldigheid ervan en voerden aan dat niet bewezen zou zijn dat hun vader de definitieve bedoeling had om die tekst te aanvaarden als zijn laatste wil.

Zowel de rechtbank als het hof van beroep te Brussel gaven hen gelijk en verklaarden het testament nietig. De aangewezen legataris ging in cassatie.

Wat zegt de wet?

Artikel 970 oud BW is eenvoudig: een eigenhandig testament is geldig als het volledig met de hand is geschreven, gedateerd en ondertekend.

Meer voorwaarden stelt de wet niet.

Het hof van beroep ging toch verder en onderzocht of de erflater een “welbepaalde en onherroepelijke intentie” had om de inhoud goed te keuren.

Omdat het document “eigenaardigheden en tegenstrijdigheden” bevatte, oordeelden de rechters dat de handtekening onvoldoende bewijs van wil was.

Het oordeel van Cassatie

Het Hof van Cassatie was duidelijk: door die extra vereiste te stellen, schond het hof van beroep artikel 970 oud BW.

Wie zijn testament eigenhandig schrijft, dateert en ondertekent, heeft daarmee zijn wil uitgedrukt.

De handtekening vervult een bevestigende functie, ze is niet louter een formaliteit, maar het bewijs zelf dat de erflater achter de inhoud staat.

Dat het document vreemde formuleringen bevatte, doet daar niet aan af.

Het bestreden arrest werd vernietigd en de zaak verwezen naar een ander het hof van beroep.

Wat betekent dit voor u?

Dit arrest bevestigt dat de wet het eigenhandig testament laagdrempelig wil houden: geen notaris, geen getuigen, geen officieel formulier, enkel handgeschreven, gedateerd en ondertekend.

Toch toont deze zaak aan hoe kwetsbaar een testament kan zijn wanneer de inhoud aanleiding geeft tot discussie.

Een vage formulering of een onduidelijke begunstigde blijft een risico.

Wilt u zeker zijn dat uw testament uw wil correct en waterdicht weergeeft? Een gesprek met een advocaat gespecialiseerd in familierecht en familiaal vermogensrecht kan nadien veel problemen helpen voorkomen.

Advocaat du Moulin & Partners - Korte Lozanastraat 9 - Antwerpen